Tarotkaart Zwaarden Vijf: De strijd die alleen maar verliezers kent

Zwaarden Vijf is de tarotkaart van de gewonnen ruzie waar niemand beter van wordt. Eén man grijnst over zijn schouder, drie zwaarden in de vuist, terwijl twee anderen met hangende schouders wegsloffen. Hij heeft gelijk gekregen, dat staat vast. Maar de lucht boven hem is allesbehalve opgeklaard. Hier lees je wat deze tarotkaart zegt over overwinningen die iets kosten, op je werk, in je relatie en in je eigen hoofd.

Zwaarden Vijf in de tarot: het verstand wint en de verhouding verliest

Wat betekent Zwaarden Vijf van de tarot?

In de tarot is de reeks Zwaarden het element Lucht: het denken, het woord, de scherpte die onderscheidt en afsnijdt. Zo boven, zo beneden. Wat in de hogere sferen een scheidend zwaard is, zit op straat in die ene opmerking in de vergadering waar het opeens stil van wordt. Lucht verheldert en Lucht snijdt, en meestal gebeurt beide in dezelfde zin.

De Vijf is op de Levensboom Geburah, de sfeer van de Strengheid, op de linkerpilaar, onder het gezag van Mars. Geburah snijdt weg wat niet kan blijven, en dat is nuttig, want niemand wil een tuin zonder snoeischaar. Maar Geburah zonder Chesed, de mildheid aan de overkant, is een snoeischaar zonder tuinman. De Golden Dawn noemde deze kaart Heer van de Nederlaag, en let op wie daar verslagen wordt: niet alleen die twee die wegsloffen. Misschien is de winnaar van deze strijd wel de grootste verliezer.

Venus staat op deze kaart in Waterman. Dat is de planeet van de band, in een koud luchtteken. De band is er nog, maar bevroren. Het water op de achtergrond ligt even ver weg als het gevoel van de winnaar. Water is de stroming tussen mensen, en niemand kijkt ernaar.

Een man met drie zwaarden in zijn vuist is trouwens ook gewoon onhandig. Probeer er maar eens een hand vrij te houden voor een handdruk.

Met een scherp verstand en een koel gemoed lukt je bijna alles:

• Anderen overtroeven, zodat iedereen ziet wie hier de slimste is.
• Je gelijk halen, wat iets heel anders is dan gelijk hebben.
• Een discussie winnen, desnoods met een flinke scheut sarcasme of door op de man te spelen.
• Macht uitoefenen op een plek waar het nauwelijks nog van onderdrukking te onderscheiden is.

Het feestje na afloop is verdraaid stil.

Tussen Geburah en Chesed loopt op de Levensboom een pad, en dat pad heet Kracht: een vrouw die een leeuw tot rust brengt zonder hem een klap te geven. Daar zit het antwoord dat Zwaarden Vijf zelf niet geeft. Strengheid is geen vijand, ze moet alleen getemd worden door iemand die bij de leeuw durft te blijven.

Regels zijn er voor de mensen, niet andersom

Uit mijn tijd als docent filosofie Aan het VWO in Heerenveen herinner ik me nog goed hoe we in vergaderingen over leerlingen spraken. Een ervaren collega Wiskunde zei tijdens een vergadering: “Choose your battles.” Kies je gevecht. Regels zijn nodig voor de structuur, want zonder regels is een school een marktplein.

Maar ik zag collega’s die de regels vaak zo rigide hanteerden dat ze elke dag in een loopgravenoorlog met hun klas belandden. Ze wonnen de discussie (“Je bent te laat, dus je komt er niet in”) en verloren de leerling. De docenten die de regels met een menselijke maat durfden te lezen, hadden vaak de beste sfeer en het meeste gezag.

Gezag is dus iets anders dan gelijk. Kies je gevecht “Choose your battles”. Soms vecht je niet omdat de strijd de overwinning niet waard is.

De oude theologie wist dit al. De sabbat is er voor de mens, en niet de mens voor de sabbat, zegt Marcus, en Paulus voegt eraan toe dat de letter doodt en de geest levend maakt. Zwaarden Vijf is de kaart van wie de letter zo strak vasthoudt dat de band met de ander eraan moet geloven. De lucht op de kaart is nog niet geklaard: de nare spanning verdwijnt niet door de overwinning, ze zakt er alleen in weg. Wie na de strijd een eerlijke weegschaal zoekt in plaats van een trofee, vindt die bij Gerechtigheid.

Het begint bij de vaatwasser en eindigt op de afdeling

Of het nu gaat om wie de vaatwasser heeft ingeruimd of om de begroting van volgend jaar: dezelfde hermetische wet werkt overal. Wat boven geldt, geldt ook beneden, alleen is de aanleiding kleiner of groter. Zwaarden Vijf laat zich op straat in twee gedaanten zien.

Wat betekent Zwaarden Vijf in een relatie?

Je wint de ruzie over de vaatwasser en ligt die nacht tegen een rug aan. Zwaarden Vijf in een relatie wijst op woorden die raken en op trucs om een punt te maken. Echte nabijheid bestaat alleen waar het waardering voor de ander overeind blijft. Merk je dat je vooral je verdediging aan het voeren bent, leg dan de zwaarden neer en vraag jezelf eerst of het een overwinning waard is.

Wat betekent Zwaarden Vijf voor je werk?

Op de werkvloer is Lucht zonder Water concurrentie en achterklap: mensen praten over elkaar in plaats van met elkaar. Ruud, achtenveertig, controller bij een zorginstelling, had het in de begrotingsvergadering allemaal precies in zijn map zitten. Hij kwam met de cijfers, de mailwisseling en de datum waarop zijn collega Annelies het tegendeel had beloofd. Annelies werd rood en zweeg, en Ruud kreeg zijn zin. Daarna werd hij niet meer gevraagd voor het vooroverleg, en twee maanden later hoorde hij een besluit via de gang, zoals dat gaat.

“Maar ik had gewoon gelijk,” zei hij later. Natuurlijk had hij gelijk. Verdorie, dat is nu juist het venijn van deze kaart: je kunt er niets tegenin brengen, en dus ook geen mens mee voor je winnen. Formeel gelijk hebben is soms de goedkoopste vorm van gelijk, en de duurste om te innen. Soms is een stap terug het enige verstandige wat je kunt doen, zelfs als je weet dat je gelijk hebt.

Voor wie had je eigenlijk gelijk?

Elke oorzaak heeft haar gevolg, ook de oorzaak die je in een vergadering of aan de eettafel zet. Het gevolg komt gewoon binnen, alleen niet daar waar je het verwacht. Meestal komt de rekening van het gelijk later, en in een andere vorm: als een deur die net iets zachter dichtgaat, als een stilte waar vroeger een grap viel, als een stilte in de wandelgangen op het werk.

Stel dat je altijd je gelijk krijgt en er staat daarna niemand meer naast je: voor wie had je dan gelijk?

Misschien klaart de lucht op de kaart nooit helemaal op. Het is maar een kaart, maar wel een die precies weet hoe laat het is wanneer je de deur dichtslaat en de gang in loopt.

Je weet het al: je kunt het laatste woord hebben of de ander houden, en toch ga je morgen weer voor het eerste. In een Tarotconsult of tijdens coaching leg ik de kaarten uit op de vraag die jij meebrengt, en lees ik af hoe Lucht en Water, strengheid en mildheid, op dit moment in jouw leven op elkaar inwerken. Geen vage praat, maar een nuchtere duiding die je mee naar huis neemt, ook als je de zwaarden nog niet kwijt wilt.

Je mag je zwaarden houden. Ze zijn van jou, de stilte erna ook.